Şam’daki geçici yönetim ile Rojava’daki yönetim arasında 10 Mart mutabakatını hayata geçirmek amacıyla yürütülen görüşmeler yeniden çıkmaza girdi. Taraflar ikinci kez bir araya gelmesine rağmen süreç, Şam’ın taleplere yanıt vermemesi nedeniyle durdu.
Şam yönetimine yakın yayın organları, Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara ile SDG Genel Komutanı Mazlum Abdi arasında imzalanan mutabakatın çıkmaza sürüklenmesinin ardından, Kuzeydoğu Suriye’ye yönelik yeni bir askerî operasyon ihtimalinin konuşulmaya başlandığını aktarıyor.
Gerilim Tırmanıyor: Saha Hatlarında Hareketlilik
Beşar Esad yönetiminin sona erdirilmesinin birinci yılı dolayısıyla meydanlara çıkan Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara’nın liderliğindeki HTŞ grupları, Kürt karşıtı söylemlerini sertleştirirken bölgede tansiyon hızla yükseldi.
Saha kaynakları, müzakerelerin durmasının ardından cephe hatlarında belirgin bir hareketlilik yaşandığını bildiriyor.
Halil: “Şam Yanıt Vermedi, Süreç Hiçbir Gerekçe Olmadan Durduruldu”
Al-Monitor’a konuşan PYD Yürütme Konseyi üyesi Aldar Halil, Şam yönetiminin hiçbir gerekçe sunmadan görüşmeleri askıya aldığını söyledi. Halil’e göre süreç, Şam’ın adım atmaktan kaçınması nedeniyle tamamen kilitlendi:
“Şara, Trump ile görüşmeden önce ilerleme varmış gibi bir atmosfer yaratmak istedi. SDG’nin bir tümen ve üç tugayla entegrasyonunu kabul ettiklerini söyledi ama toplantı sonrası hiçbir geri dönüş olmadı. Ne talepler iletildi ne müzakere zemini korundu. Zaman kazanmaya çalışıyorlar.”
Halil ayrıca, Kürt güvenlik birimlerinin İçişleri Bakanlığı’na bağlanması ve genelkurmay başkanlığına bir Kürt ismin getirilmesi gibi kritik maddelerde uzlaşma sağlandığını ancak bunun da ilerlemeye yetmediğini belirtti.
Tartışmalı Konu: SDG’nin Orduya Entegrasyonu
Yaklaşık 70 bin kişilik SDG’nin yeni kurulacak ulusal orduya nasıl entegre edileceği, sürecin en kritik başlıklarından biri.
Rojava yönetimi, çok kültürlü yapıyı yansıtan ademi merkeziyetçi bir modelden yana. Şara yönetimi ise başlangıçta gevşemiş görünen bu tutumundan geri adım attı.
Entegrasyon tartışmaları sürerken bölgede insani kriz de derinleşiyor. SDG ile Türkiye destekli gruplar arasındaki gerilimin artması sonucunda Rakka–Tabka bağlantısının kesilmesi, ilaç dahil temel ihtiyaçlarda ciddi sıkıntılara yol açtı.
İmralı Temasları ve Ankara’nın Hesapları
Al-Monitor’un aktardığı bilgilere göre süreç, İmralı’daki temaslarla paralel ilerliyor. Ankara’nın, Abdullah Öcalan’dan SDG’nin ulusal orduya katılması ve Arap ağırlıklı bölgelerden çekilmesi yönünde mesaj vermesini istediği iddia ediliyor.
“Bize Fiilen ‘Ayrılın’ Mesajı Veriyorlar”
Aldar Halil’e göre Şam, uygulamalarıyla Kürtleri sistem dışına itiyor. Kapalı yollar, Kamışlı Havalimanı’na erişim kısıtlamaları ve kimlik bürolarının işlevsizleşmesi, Halil’in aktardığı “fiilî ayrılık” mesajının parçası:
“Yeni doğanlar nüfusa kaydedilemiyor, okullar açılmıyor, diplomalar tanınmıyor. Resmi temsilcilik yok. Şam’ın verdiği mesaj çok net: ‘Suriye’den ayrılın.“
